Nissl Cisimciği

Franz Alexander Nissl (9 Eylül 1860, Frankenthal - 11 Ağustos 1919, Münih) Alman psikiyatrist ve tıbbi araştırmacıdır. Babası Katolik okulunda Latince öğretmeni olup Franz'ın rahip olmasını istemişti. Ancak Franz, tıp okumak için Münih Ludwig Maximilian Üniversitesi'ne girdi. Daha sonra Psikiyatri alanında uzmanlaştı.

Nissl'in üniversite profesörlerinden biri Bernhard von Gudden'dı. Gudden'in asistanı Sigbert Josef Maria Ganser, Nissl'in beyin korteksindeki hücrelerin patolojisi üzerine bir makale yazmasını önerdi. Tıp fakültesi 1884'te nöroloji ödülü için bir yarışma düzenlediğinde, Nissl beyin-korteks çalışmasını üstlendi. Sabitleyici olarak alkol kullandı ve birkaç yeni sinir hücresi bileşeninin gösterilmesine izin veren bir boyama tekniği geliştirdi. Nissl, ödülü kazandı ve doktora tezini aynı konu üzerine 1885'te yazdı.

Profesör von Gudden, Nissl'in üniversite-kompozisyon yarışmasının jürisiydi ve çalışmadan o kadar etkilendi ki, Nissl'e Münih'in güneybatısındaki Furstenried kalesinde asistanlık teklif etti, burada sorumluluklarından biri deli Prens Otto'ya bakmak olacaktı. Nissl kabul etti ve 1885'ten 1888'e kadar o görevde kaldı. Kalede Nissl'in nöropatolojik araştırmasına devam etmesini sağlayan küçük bir laboratuvar vardı. 1888'de Nissl, Blankenheim Enstitüsüne geçti. 1889'da Städtische Irrenanstalt'ta Emil Sioli (1852–1922) yanında ikinci konumda olarak Frankfurt'a gitti. Orada nörolog Ludwig Edinger ve nöroglial boya geliştiren nöropatolog Karl Weigert ile tanıştı. Bu çalışma, Nissl'i genel olarak glial hücreler, kan elementleri, kan damarları ve beyin dokusundaki gözlemlenebilir değişikliklerle ilişkilendirerek zihinsel ve sinirsel hastalıkları incelemeye teşvik etti. Frankfurt'ta Nissl, Alois Alzheimer ile tanıştı ve yedi yıldan fazla bir süre işbirliği yaptılar. Yakın arkadaş olarak "Histologische und histopathologische Arbeiten über die Grosshirnrinde'yi" (Serebral korteks üzerinde histolojik ve histopatolojik çalışma) birlikte yayınladılar. 1895'te Emil Kraepelin, Nissl'i Heidelberg Üniversitesi'nde yardımcı hekim olmaya davet etti. 1904'te o kurumda tam zamanlı profesör oldu. Kraepelin Münih'e gittiğinde Psikiyatri bölümünün yöneticisi oldu.

Nissl muhtemelen zamanının en büyük nöropatoloğu ve aynı zamanda Heinrich Quincke tarafından tanıtılan spinal ponksiyonun kullanımını yaygınlaştıran başarılı bir klinisyendi. Zayıf araştırma olanaklarıyla birleşen öğretim ve yönetim yükü, Nissl'i birçok bilimsel projeyi yarım bırakmaya zorladı. Ayrıca böbrek hastalığından muzdaripti. Birinci Dünya Savaşı sırasında büyük bir askeri hastaneyi yönetmekle görevlendirildi. 1918'de Kraepelin, Nissl'i Münih'teki Deutsche Forschungsanstalt für Psychiatrie'de (Alman psikiyatri araştırma enstitüsü) insan korteksi ile talamik çekirdekler arasındaki sinirsel bağlantıları inceleyen bir araştırma topluluğuna katılmayı önerdi. Korbinian Brodmann ve Walther Spielmeyer'in yanında araştırma yaptığı bu görevde bir yıl geçirdikten sonra, 1919'da böbrek hastalığından öldü.

Nissl Cisimciği, nöronlarda bulunan büyük granüler yapıdır. Bu granüller, serbest ribozom rozetleri ile kaba endoplazmik retikulumdan (RER) oluşur ve protein sentez yeridir. Nissl cisimleri, çeşitli fizyolojik koşullar altında değişiklikler gösterir ve aksonotmesis gibi patolojik koşullarda, aksonal onarım için protein sentezini arttırrmak için çözülebilir ve kaybolabilirler (kromatoliz). Nöron, hasarı onarmakta başarılı olursa, Nissl cisimleri yavaş yavaş yeniden ortaya çıkar ve hücre içindeki karakteristik dağılımlarına geri döner.

Nissl cisimciklerinin işlevlerinin, proteinlerin ve amino asitlerin üretimi ve salınımı olan ER'nin geri kalanının ve Golgi aygıtının işlevleriyle aynı olduğu düşünülmektedir: Nissl cisimciklerinin yapısı, öncelikle hücre içi kullanım için protein senteziyle ilgili olduklarını göstermektedir.