Tüm girdiler
HastalıkEnfeksiyon·Sayfa 896

Yersinia Pestis

Yersinia Pestis Alexandre Emile Jean Yersin (22 Eylül 1863 - 1 Mart 1943), çifte uluslu olarak İsviçre ve Fransız doktor ve bakteriyologdur. Hıyarcıklı veba veya haşereden sorumlu olan basilin ortak keşfi olarak anılır ve Yersinia pestis adı verilmiştir: Yersin, aynı basilin insan hastalığında olduğu kadar kemirgende de bulunduğunu ilk kez göstererek olası bulaşma yollarını tanımlamıştır. Yersin, 1863’te İsviçre’nin Vaud Kantonu, Aubonne’de Fransız bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. 1883’ten 1884’e kadar İsviçre Lozan’da tıp okudu. Daha sonra Marburg, Almanya ve Paris’te (1884–1886) bulundu. 1886’da Emile Roux’un daveti üzerine Louis Pasteur’ün École Normale Supérieure’deki araştırma laboratuvarına girdi ve kuduz karşıtı serumun geliştirilmesine katıldı. 1888’de doktorasını “Étude sur le Dé- veloppement du Tubercule Expérimental” adlı teziyle aldı ve Almanya’da Robert Koch ile iki ay geçirdi. Yakın zamanda oluşturulan Pasteur Enstitüsüne 1889’da Roux’un çalışma arkadaşı olarak katıldı ve onunla birlikte difteri toksinini (Corynebacterium diphtheriae basili tarafından üretilen) keşfetti. Fransa’da hekimlik yapabilmek için 1888’de Fransız vatandaşlığına başvuran Yersin, kısa süre sonra (1890), Messageries Maritimes’e doktor olarak Güneydoğu Asya’da Fransız Çinhindi’ne (şimdiki Vietnam, Laos ve Kamboçya) gitti. Auguste Pavie misyonlarından birine katıldı. 1894’te Yersin, Fransız hükümetinin ve Pasteur Enstitüsü’nün isteği üzerine orada meydana gelen vebayı araştırmak üzere Hong Kong’a geçti. Orada, İngiliz hastanelerine girişine izin verilmedi. Bu yüzden çalıştığı küçük bir kulübede en büyük keşfini yaptı: hastalığa neden olan patojeni buldu. Aynı basilin insan hastalığında olduğu kadar kemirgende de bulunduğunu ilk kez göstererek olası bulaşma yollarını açığa çıkardı. Bu önemli keşif aynı yıl Fransız Bilimler Akademisi’ne meslektaşı Emile Duclaux tarafından “La peste bubonique à Hong-Kong” başlıklı klasik bir makale ile iletildi. 1895’ten 1897’ye kadar Yersin, hıyarcıklı veba üzerine çalışmalarını sürdürdü. 1895’te Paris’teki Institute Pasteur’e döndü ve Émile Roux, Albert Calmette ve Amédée Borrel ile ilk veba önleyici serumu hazırladı. Aynı yıl, serumu üretmek için Nha Trang’da küçük bir laboratuvar kurduğu Hindiçin’e (1905’te bu laboratuvar Pasteur Enstitüsünün bir şubesi oldu)geçti. Yersin, Paris’ten alınan serumu 1896’da Canton ve Amoy’da ve 1897’de Hindistan Bombay’da hayal kırıklığı yaratan sonuçlarla denedi. Evlat edinildiği ülkede kalmaya karar verdikten sonra, 1902’de Ha Noi Tıp Okulu’nun kurulmasına aktif olarak katıldı ve 1904’e kadar ilk müdürü oldu. Tarımla da uğraştı. Brezilya’dan Çinhindi’ye ithal edilen kauçuk ağaçlarının (Hevea brasiliensis) yetiştirilmesinde öncü oldu. Bu amaçla, 1897’de Suoi Dau’da bir tarım istasyonu kurmak için hükümetten bir imtiyaz aldı. 1915’te Hon Ba’da, İspanyollar tarafından Güney Amerika’daki And Dağları’ndan ithal edilen ve sıtmayı önlemek ve tedavi etmek için bilinen ilk etkili çareyi üreten kinin ağacını (Cinchona ledgeriana) yetiştirmek için çalıştı. Alexandre Yersin, Vietnam halkı tarafından Ông Năm (Bay Nam / Beşinci) olarak adlandırılıp sevgi ve saygıyla anıldı. Burada öncü çalışmalarda bulundu. II. Dünya Savaşı sırasında 1943’te Nha Trang’daki evinde öldü. 200x Büyütme. CDC 2057 - ABD Hükümeti kamu malı resmi. Yersinia pestis Yersinia pestis bakterisi bulaşıcı veba hastalığına neden olur. Semptomlar ateş, halsizlik ve baş ağrısını içerir. Genellikle bu, bulaşmadan bir ila yedi gün sonra başlar. Üç çeşit veba vardır. Veba formları arasındaki fark, enfeksiyonun yeridir; pnömonik vebada enfeksiyon akciğerlerde, hıyarcıklı vebada lenf düğümlerinde ve septisemik vebada kan içindedir. Hıyarcıklı formda lenf bezlerinin şişmesi de varken, septisemik formda dokular nekroze olur, pnömonik formda ise nefes darlığı, öksürük ve göğüs ağrısı görülebilir. Hıyarcıklı ve septisemik veba genellikle pire ısırıkları veya enfekte bir hayvanı elleleme yoluyla yayılır. Pnömonik form genellikle insanlar arasında bulaşıcı damlacıklar olarak hava yoluyla yayılır. Teşhis tipik olarak bakterinin bir lenf nodu, kan veya balgamdaki sıvıda bulunmasıyla konulur.

Sayfa 896·Adını Tıbba Yazdıranlar·Prof. Dr. Akif Turhan Kürüm
Bu girdilerdeki içerikler Wikipedia başta olmak üzere kamuya açık kaynaklardan derlenmiş ve editöryal katkıyla sunulmuştur.

© 2023 Nobel Tıp Kitabevleri